Tủ Sách Mini

CAND - Cháu bé nhà tôi mới được hơn 3 tuổi nhưng tối nào cũng bắt mẹ đọc truyện cho nghe trước khi đi ngủ. Biết được sở thích của con, tôi đã nhiều lần đi nhà sách và chọn mua những quyển truyện tranh phù hợp với lứa tuổi của các cháu.

Thế nhưng, đi nhà sách đến 2, 3 lần và xem xét cực kỳ kỹ lưỡng, tôi đã vỡ lẽ ra một điều, sách cho thiếu nhi giờ đây quá nhiều, nhưng chất lượng không đâu vào đâu, thậm chí phản tác dụng.

Phong phú nhưng nghèo nàn

Để chọn cho con bạn một quyển truyện tranh bây giờ không khó, thời bây giờ khác xa với cái thời chỉ được nghe truyện cổ tích qua câu chuyện của bà, của mẹ. Giờ thì các bà mẹ trẻ chỉ việc dẫn con ra cửa hàng sách, ở đó tha hồ mà chọn lựa, quyển nào cũng màu sắc bắt mắt, hình thù ngộ nghĩnh, các em cứ như mê đi với thế giới truyện tranh phong phú.

Sách đắt tiền, in đẹp, bìa cứng có giá từ 20.000 - 25.000 đồng/quyển, sách rẻ tiền cũng có, có khi chỉ 4.000 đến 5.000/quyển. Tưởng thế là rẻ nhưng thật ra truyện tranh bây giờ, các nhà xuất bản thường xuất bản theo bộ, mỗi bộ sách 10 quyển, nhân lên giá đã có đến 50.000 đồng rồi, thế mà có bộ sách còn lên đến 30 cuốn, và số tiền là 150.000 đồng. Một con số không hề nhỏ.

Sách cho trẻ em lứa tuổi 3 - 4 thường vẽ nhiều hình bắt mắt, phù hợp với tuổi các em, vì các em chủ yếu xem tranh là chính. Nói thế nhưng phần lời cũng không kém phần quan trọng.

Ở lứa tuổi các em, phần nhận thức còn non nớt nên nội dung cũng chỉ xung quanh chuyện về các con vật gần gũi với các em như mèo, gà, khỉ, chó… làm sao để các em dễ hiểu nhất.

Thế nhưng, lợi dụng điều đó, các nhà làm sách lại làm phần nội dung quá sơ sài. Mỗi cuốn truyện vẫn mang tính giáo dục nhưng lại chẳng đâu vào đâu.

Đại khái là đều lấy những câu chuyện của các con vật để làm gương tốt, nhưng phần lời, phần nội dung, chi tiết lại quá sơ sài, nghèo nàn. Nếu muốn tìm một đầu sách hay để so sánh với "Dế mèn phiêu lưu ký" của Tô Hoài hay "Cái tết của mèo con" của Nguyễn Thi thì chắc chắn không có truyện nào để so sánh được.

Có lẽ tất cả mọi người Việt Nam, không ai có thể quên được những truyện trên, thậm chí nó còn quá ấn tượng. Có thể hơi ngoa khi nói rằng, nội dung của những tập truyện tranh được bày bán, những đứa trẻ học lớp 1 cũng có thể nghĩ ra được.

Tác dụng hay phản tác dụng?

Có một loại sách nữa mà các nhà xuất bản cũng khai thác triệt để. Đó là tái bản lại những cuốn truyện cổ tích. Thế nhưng, để cho phù hợp với lứa tuổi mầm non, phần lời và phần tranh đã bị cắt xén và thêm bớt khá nhiều, mà nhiều người gọi là "truyện cổ tích bị biến dạng".

Bài báo đăng trên Báo Lao động, tác giả Đ.H. cho biết: Đọc tranh truyện dựng hình "Nàng Bạch Tuyết và bảy chú lùn" (NXB Kim Đồng), các em sẽ không biết được rằng, trong một ngày mùa đông tuyết phủ, bà hoàng hậu ngồi thêu bên khung cửa, vô tình cây kim đâm vào tay chảy máu, nhìn thấy giọt máu đỏ trên nền tuyết trắng, bà buột miệng: "Ước gì ta có được một đứa con gái da trắng như tuyết, môi đỏ như máu, tóc đen như khung cửa gỗ mun này", sau đó mới sinh ra Bạch Tuyết, bởi đơn giản, phần này trong tranh truyện đã bị cắt bỏ.

Tương tự, nếu chỉ đọc truyện tranh dựng hình "Tấm Cám" (NXB Đồng Nai), các em nhỏ sẽ không bao giờ biết được những câu thơ vốn đã trở thành "thương hiệu" như: "Bống bống bang bang/ Lên ăn cơm vàng cơm bạc nhà ta/ Chớ ăn cơm hẩm cháo hoa nhà người" hay "Thị ơi thị rơi bị bà/ Bà để bà ngửi chứ bà không ăn"...

Những thế hệ trước đây đều biết rằng, trong "Công chúa ngủ trong rừng", nhà vua đã mời 12 bà tiên đến ban phép cho công chúa, nhưng quên không mời bà tiên thứ 13 nên bà này đã tức giận ban lời nguyền độc ác. Thế nhưng trong truyện, chỉ còn có 7 bà tiên.

Chọn giải pháp nào?

Nhiều phụ huynh học sinh đi mua sách cho con, đứng giữa thế giới truyện bạt ngàn mà không biết lựa chọn như thế nào, vì ai cũng có cảm nhận và suy nghĩ giống nhau.

Anh Bùi Công Tính ở quận Hoàng Mai cho biết: "Truyện tranh ảnh hưởng không nhỏ tới các cháu. Tâm hồn trẻ thơ như trang giấy trắng, các cháu đọc một lần những truyện sai đó thì rất khó để các cháu tiếp thu được nội dung đúng của cốt truyện, bởi ấn tượng ban đầu rất khó quên. Những truyện như thế không chỉ làm cho các cháu hiểu sai, nghĩ sai về nội dung truyện mà còn làm khô cằn tâm hồn trẻ nhỏ bởi những câu văn khô cứng, cộc lốc và thiếu hình ảnh".

Chị Thủy Tiên, Phương Mai, Hà Nội cho biết: "Chị hay mua sách của NXB Kim Đồng vì dù sao truyện tranh của NXB này còn được biên tập tương đối cẩn thận".

Thiết nghĩ, các nhà xuất bản đừng vì chút lợi ích trước mắt mà làm hỏng tâm hồn cả một thế hệ trẻ